Psychologie van investeren in crypto

Psychologie crypto

Leestijd: 15 minuten

De cryptomarkt is explosief aan het stijgen. Het is alleen geen rechte lijn omhoog, maar een weg met pieken en dalen. Soms zijn er goede tijden en soms zijn er slechte tijden. Als je in crypto zit, dan kom je niet onder de slechte tijden uit. Door rode cijfers raken investeerders vaak in paniek en weerhoudt dit veel mensen om in crypto te investeren. Dat is jammer, want alhoewel correcties periodiek steeds terugkomen, is de lange termijn trend van crypto sinds het begin in 2009 altijd omhoog.

Het maken van financiële beslissingen is een stressvolle aangelegenheid, want investeren brengt nu eenmaal risico met zich mee. Met name bij high-risk, high-reward investeringen zoals bitcoin, ondervinden investeerders vaak een achtbaan aan emoties. Emoties zijn in de beleggings- en cryptowereld echter vijand nummer 1. Hoe ga je om met de volatiliteit in crypto? En wat doe je als je portfolio plotseling 30% daalt op een dag? In dit artikel leggen we je de psychologie achter het investeren in crypto uit.

Psychologie van investeren in crypto

De psychologie van investeerders in crypto is voor een groot deel gebaseerd op de basisbehoeften van pijn en genot die ervoor zorgen hoe we bepaalde keuzes maken. Deze emoties nemen vaak de overhand op de vooraf gemaakte rationele analyses.

Als de markt goed gaat, dan voelt iedereen zich een genie. Je herkent een goede markt aan een euforische stemming, zowel online als offline. Je hoort verhalen over hoeveel geld mensen afgelopen week met crypto hebben verdiend. Deze verhalen steken vervolgens weer anderen aan, die ook gaan investeren. Wees echter voorzichtig met het kopen van crypto in tijden van euforie en wanneer alles stijgt. Crypto zou namelijk wel eens een bubbel kunnen zijn. Maar wel een bubbel waar we veel geld mee kunnen verdienen. Het is echter geen goede strategie om op een all time high te kopen. Onthoud de volgende regel: we willen kopen wanneer de prijs laag is, en verkopen wanneer de prijs hoog is. Oftewel: buy low, sell high.

Rationeel weet je dat een euforische markt nooit eeuwig kan blijven duren. Zomer en winter wisselen elkaar immers altijd af. Wanneer de markt euforisch is, vertelt jouw brein je dat de laatste ervaringen positief waren. Hierdoor verwacht je dat deze positieve trend door blijft gaan in de toekomst. Dit is problematisch, want de markt kan zó omslaan. Je wil niet de persoon zijn die na een mooie zomer concludeert dat het nooit meer gaat regenen. Een veelvoorkomende fout die veel beginnende investeerders maken is om te kopen wanneer de markt omhoog gaat, onder de aanname dat de markt altijd zal blijven stijgen. Dezelfde beginners maken de fout om te verkopen wanneer de markt omlaag gaat, onder de aanname dat de markt verder zal blijven dalen. Hoe snel het sentiment in de markt kan veranderen zagen we bijvoorbeeld in januari 2018. De stemming sloeg binnen 2 weken om van complete euforie naar totale wanhoop. Een post over de National Suicide Hotline (zelfmoord preventie hotline) was toen dagenlang trending op de CryptoCurrency Reddit. In Rusland is er een cryptofonds dat gratis psychologische hulp aan zijn klanten geeft wanneer de prijzen van crypto flink zijn gedaald. Er zijn zelfs gevallen bekend van personen die zelfmoord hebben gepleegd door crypto. In dit artikel leggen we je uit dat je niet bang hoeft te zijn voor een slechte markt. Een slechte markt biedt namelijk volop kansen en manieren om te profiteren.

Angst en paniek

In een slechte markt zijn mensen bang. Er heerst angst, wat zich zo snel verspreid als een virus. Angst kan het leven van mensen compleet overnemen, waardoor men niet meer in staat is om optimale beslissingen te nemen. Als het slecht gaat met de markt en alles daalt, vinden de meeste mensen het heel moeilijk om niks te doen en toe te kijken hoe hun geld verdampt. Mensen vergeten spontaan hun buy & hold strategie wanneer het slecht gaat, en neigen ernaar om direct te verkopen. Dit is niet slim, want als jij verkoopt tijdens een markt crash, dan maak je 2 cruciale fouten:

  • Je zorgt ervoor dat je geld daadwerkelijk verliest. Je hebt tenslotte niks verloren totdat je verkoopt.
  • Je mist de winsten die je kunt maken als de markt zich weer herstelt.

Bovenstaande fouten zijn de prijs die je betaalt voor angst. Mensen doen rare dingen onder de invloed van emoties zoals angst of hebzucht. Wanneer mensen financiële beslissingen maken gebaseerd op angst, dan is de kans groot dat het geen goede beslissing is. Als jij in paniek raakt en verkoopt tijdens een correctie, dan is de kans aanwezig dat je dat doet net voordat de markt zich weer herstelt. Het is beter om handelen op basis van emoties zoveel mogelijk te vermijden in de cryptowereld. De emotionele investeerder verliest het van de rationele investeerder. Maar wat is dan de beste strategie als alles daalt?

Psychologie van investeren in crypto

De ultieme strategie als alles daalt

Het is de menselijke natuur: je ziet je investering dalen en je wilt er uit. De beste strategie is om precies het omgekeerde te doen van wat jouw emoties je vertellen. Jouw emoties vertellen je namelijk om te verkopen wanneer alles daalt en te kopen wanneer alles stijgt. De beste strategie is als volgt:

  • Extra bijkopen wanneer alles daalt. Wanneer alle prijzen dalen, is alles in de uitverkoop. En de uitverkoop is de beste tijd om dingen te kopen! Stel je voor dat je een Tesla wilt kopen en erachter komt dat deze 50% in de uitverkoop is. Zou je wegrennen? Uiteraard niet! Dit is een once in a lifetime opportunity. Het gekke is, dat wanneer cryptocurrencies in de uitverkoop zijn, de meeste mensen wegrennen. De markt beweegt altijd in fasen, en na een slechte fase komt weer een goede fase. Psychologisch voelt het wellicht niet leuk om te kopen wanneer de markt pessimistisch is. Maar als je juist dan koopt, dan wordt je meestal enorm snel beloond. Namelijk als jij bijkoopt in de uitverkoop wanneer het slecht gaat, maak je winst wanneer de markt zich herstelt. Deze strategie wordt ook wel buy the dip genoemd. Dit geldt ook voor individuele coins. Als een coin die jij hebt gekocht daalt tot onder jouw inkoopprijs, dan kun je overwegen om extra bij te kopen. Zo verlaag je de gemiddelde kosten die je voor die coin hebt betaald. Dat resulteert zich in de toekomst dan weer hopelijk in grotere winsten als de coin weer stijgt. Zie een daling van de prijs dus als een uitverkoop van jouw coin.
  • Verkopen op de top. Wanneer alle prijzen hoog zijn en een all-time high hebben bereikt, hoor je iedereen over crypto praten. Van je buurman tot de media. Het is een gegeven dat de markt zich in cycli beweegt. Het kan nooit altijd zomer blijven. Als jij je investering verkoopt op een all-time high, dan kun je goedkoper inkopen wanneer de markt weer daalt. Je hebt dan meer crypto voor hetzelfde geld. En dat vertaalt zich weer in grotere winsten, als de markt weer aantrekt. Je kunt ook overwegen om enkel je initiële investering uit te cashen. Je hebt dan enkel je winst over. Dan kun je jouw initiële investering er altijd weer inleggen tegen een betere prijs.

Buy & hold strategie

Als je geen extra geld hebt om bij te kopen, of dat niet wilt doen, zorg er dan in ieder geval voor dat je niet verkoopt wanneer alles daalt, maar je investering vasthoudt. Onthoud: als je je investering vasthoudt, dan is de kans groot dat de storm snel weer over is.

Buy low sell high

Crypto marktcrash: een ultiem cadeau

Sommige investeerders zijn de dupe van de fasen in de markt, omdat ze zich gedragen alsof de toekomst niets anders dan zonneschijn brengt. Maar succesvolle investeerders weten dat de toekomst vol verrassingen zit, zowel positief als negatief. Correcties komen geregeld voor, maar duren nooit eeuwig. In plaats van bang te zijn voor een correctie, moeten we accepteren dat ze er nou eenmaal zijn, net als de seizoenen in een jaar. De beste investeerders onderkennen dat correcties een onderdeel zijn van de marktcyclus en zorgen ervoor dat ze hier van profiteren. Met andere woorden: je kunt de grote volatiliteit in crypto omzetten in jouw financiële voordeel. Correcties zijn ofwel de beste tijden ofwel de slechtste tijden, afhankelijk van jouw beslissingen. Een correctie of een marktcrash kan jou namelijk helpen om jouw financiële doelen sneller te behalen. Marktcrashes zijn dan ook een ultiem cadeau voor slimme investeerders met een lange termijn perspectief.

Wat je hersenen jou vertellen

Rationeel weet je dat de beste strategie is om bij te kopen tijdens een correctie, wanneer prijzen in de uitverkoop zijn. Maar je emotionele brein vertelt je om alles te verkopen, je verlies te nemen en uit de markt te stappen tot de markt weer hersteld is. Je brein wilt dat je bang bent in slechte tijden. Wanneer ons brein gevaar ziet, dan gaat het brein direct aan de slag om mogelijke oplossingen te zoeken. Wanneer de cryptomarkt daalt, dan komt het stresshormoon cortisol vrij. We raken in paniek en angst neemt over. Ons brein zoekt naar een oplossing die we direct kunnen doorvoeren. Je brein wil het gevaar vermijden. Wanneer investeerders midden in een correctie zitten, dan nemen emoties het vaak over en willen ze hun investering verkopen, om zo nog meer pijn te voorkomen. Vandaar dat het verkopen van je investering een natuurlijke reactie is op het ‘gevaar’ van een dalende markt. Veel mensen die crypto kopen met het idee om deze voor langere termijn vast te houden, denken dat een correctie ze koud laat. Maar zoals je misschien zelf hebt meegemaakt, is het psychologisch erg intensief wanneer de markt crasht en de paniek overal te voelen is.

Soms is iedereen enthousiast over een coin en lijkt de coin op een raket die nu gaat vertrekken. Koop echter nooit een coin doordat je het gevoel hebt dat je anders de boot mist. Dit wordt FOMO genoemd (fear of missing out). Op het moment dat jij FOMO voelt, is de raket waarschijnlijk al vertrokken en sta je op het punt om in te stappen op een vreselijk moment. FOMO zorgt ervoor dat je rationeel slechtere koopbeslissingen maakt. Hierdoor is het onverstandig om toe te geven aan FOMO gevoelens. Er zal altijd een andere tijd komen om een bepaalde coin te kopen of verkopen.  Mensen kopen bijvoorbeeld bitcoin omdat deze de laatste tijd flink is gestegen. Ze kopen in op een hoge prijs. Maar wanneer bitcoin plotseling daalt, dan verkopen ze meteen. Zo kopen ze in op een hoge prijs, en verkopen ze tegen een lage prijs. Hierdoor verlies je geld, in plaats van geld te maken.

Het uitschakelen van emoties

Het is dus de kunst om je emoties uit te schakelen wanneer je handelt in cryptocurrencies. Dat kan best lastig zijn, want mensen zijn emotionele wezens. Begrijp dat emoties normaal zijn, maar zorg ervoor dat emoties niet gaan bepalen waar jij in handelt. Wanneer je jouw emoties onder controle hebt in de cryptomarkt, dan zal een flinke daling of crash jou niet meer bang maken. Natuurlijk is het niet leuk als je investering met 30% daalt op een dag, maar je zorgt ervoor dat angst niet de boventoon voert. Het kan helpen om wat afstand te nemen van crypto nadat je er in hebt geïnvesteerd. Kijk niet zo vaak naar je Blockfolio.

De juiste mindset

Superinvesteerder Warren Buffett zei ooit: be fearful when others are greedy and be greedy when others are fearful. Oftewel, kijk uit als iedereen hebzuchtig is, en wees hebzuchtig als iedereen bang is.  Mensen die dat doen, hebben meer kans om geld te maken in de cryptomarkt, die voor een groot deel is gebaseerd op emoties. Wanneer anderen bang zijn, dan heb jij de juiste mindset om voordeel te halen uit de angst in de markt. Je neemt het heft in eigen hand. Jij bent een schaakspeler, niet een schaakstuk. Succesvolle investeerders maken gebruik van de angst die in de markt heerst. Ze gebruiken deze onrustige periode om meer geld te investeren tegen een kortingsprijs.

Een ander belangrijk advies is om geen geld te investeren dat je niet kunt verliezen. Het is belangrijk om enkel geld te investeren dat je kunt missen. Je wilt tenslotte voorkomen dat jij een groot probleem hebt als je investering daalt. En de cryptomarkt is behoorlijk volatiel, dus flinke dalingen gebeuren regelmatig. Er zijn verhalen bekend van mensen die dachten dat crypto altijd zou stijgen, en geld hebben geïnvesteerd dat ze later nodig hadden. Toen de cryptomarkt daalde, hadden ze plotseling grote problemen.

Verkeerde financiële beslissingen

We zoeken vaak naar informatie die onze eigen ideeën versterkt. Dat wordt confirmation bias genoemd. Stel je hebt een coin gekocht op basis van FOMO, en je leest zowel positieve als negatieve verhalen over de coin. Confirmation bias zorgt ervoor dat je eerder naar de positieve verhalen kijkt, om bevestiging te zoeken dat je de goede beslissing hebt gemaakt. We praten ons handelen dus vaak goed op basis van de informatie die wij selectief kiezen. Warren Buffet luistert daarom graag met andere investeerders die dingen precies tegenovergesteld zien, om beter inzicht te krijgen in de markt.

Veel mensen investeren in crypto niet omdat ze geloven dat het de toekomst is, maar omdat ze doen wat anderen doen. Wanneer mensen om je heen bitcoin kopen en dat tegen jou vertellen, dan is de kans aanwezig dat jij ook bitcoin gaat kopen. Als iedereen op je werk bitcoin heeft, en elke pauze het gesprek over bitcoin gaat, dan gaan andere collega’s meedoen. Als zoveel mensen daar hun geld in zetten, dan moet het wel goed zijn toch? We worden allemaal beïnvloed door anderen. Veel mensen kijken naar wat anderen doen, om vervolgens op basis daarvan financiële beslissingen te maken. Kuddegedrag en confirmation bias zorgen ervoor dat mensen de verkeerde financiële beslissingen maken. Probeer iets verder te kijken dan wat de massa doet. De massa is namelijk niet intelligent, maar impulsief. Doe altijd je eigen onderzoek naar coins en de situatie in de markt.

Bitcoin: bewijs dat correcties niet het einde zijn

De prijs van bitcoin is sinds zijn geboorte al vaak gecrasht. Sommige media zeggen dan dat bitcoin dood is. Maar de prijs van bitcoin heeft zich ook altijd hersteld. Bitcoin staat altijd weer sterker op. Er is een teller hoevaak bitcoin al ‘dood is gegaan’ en dat is 253 keer. De markt herstelt zich altijd wel weer na een correctie. Elke correctie is echter net even anders. Sommige correcties duren kort, anderen duren lang. Sommigen zijn mild, anderen zijn hevig. Hieronder kun je een overzicht zien van de grootste bitcoin correcties sinds januari 2012.

Historische bitcoin correcties

Het is een mooie waarneming om te zien dat de prijs zich altijd weer herstelt, zelfs na het diepste dal. Wanneer je begrijpt dat de meeste correcties niet het einde der tijden betekenen, dan is het makkelijker om rustig te blijven en de verleiding te weerstaan om uit het vliegtuig te stappen bij het eerste teken van turbulentie. Wanneer het sentiment in de markt niet al te best is, dan zien succesvolle investeerders dat als een positief teken. Enerzijds omdat zij goedkoop in kunnen kopen. En anderzijds omdat ze weten dat het negatieve sentiment niet voor altijd zal blijven. Dit zal op termijn weer omslaan in een positief sentiment.

Niemand kan natuurlijk de markt voorspellen, maar er zijn wel bepaalde patronen waar jij je voordeel mee kunt doen. Sommige mensen maken telkens voorspellingen, en zullen af en toe gelijk krijgen, net zoals iedereen die 100 voorspellingen doet wel eens gelijk kan krijgen. Zelfs een man met een kapot horloge kan je twee keer per dag de correcte tijd geven. Niks is zeker in de cryptomarkt. Maar wanneer je vasthoudt aan een effectieve strategie over een langere periode, dan vergroot je jouw kansen op financieel succes.

Conclusie

Er komt veel psychologie kijken bij crypto. Deze psychologie is voor een groot deel gebaseerd op dat mensen worden gedreven door basisbehoeften, waarin pijn en genot belangrijke redenen zijn waarom we bepaalde keuzes maken. Veel van de keuzes die we maken zijn gebaseerd op emoties en niet op rationele analyse.

De cryptomarkt is – ondanks de grote volatiliteit – een goede plek om geld te verdienen. Maar je moet de patronen en seizoenen in de markt kunnen begrijpen. Zo kun je deze omzetten in jouw voordeel. Bepaalde patronen herhalen zich telkens opnieuw. Zo wisselen een positieve stemming en een negatieve stemming in de markt elkaar af. Wanneer je deze patronen begrijpt, dan kun je handelen zonder angst. Niet omdat je zaken ontkent, maar omdat je de kennis hebt om de juiste beslissingen te maken. Het herkennen van patronen in de markt kan je een groot voordeel geven. De markt gaat gewoon door. Maar jouw acties zorgen ervoor of jij wint of verliest.

Investeren in cryptocurrency voelt soms aan als een rit in een wilde achtbaan. En je hebt als individuele investeerder weinig invloed op de markt. De winnaars in crypto focussen op waar ze wel invloed op hebben, zodat ze zelfs in slechte tijden winnen. Focus op waar je controle over hebt, en wat je kunt controleren is wanneer jij crypto koopt of verkoopt. Koop wanneer munten laag staan, en verkoop wanneer munten hoog staan. Het is natuurlijk niet fijn wanneer jouw investering flink daalt. De onzekerheid die veel mensen tijdens een correctie hebben leidt ertoe dat ze verkeerde financiële beslissingen maken. Het aanleren van de juiste mindset voelt onnatuurlijk. Dit is omdat onze emoties ons het tegenovergestelde vertellen van wat we rationeel weten dat het beste zou zijn. Het kan helpen om wat afstand te nemen van crypto nadat je er in hebt geïnvesteerd. Kijk niet de hele dag naar de actuele prijzen.

Er is geen zekerheid in het leven. Als je zeker wilt weten dat je geen geld verliest, dan kun je beter niet in crypto investeren. Je kunt dan beter het geld op de bank houden. Maar met de huidige rentetarieven zul je dan ook vrijwel geen geld maken. Je betaalt uiteindelijk een hoge prijs voor zekerheid. Accepteer het risico van investeren in crypto. Op de lange termijn is de trend naar alle waarschijnlijkheid positief, wat er op korte termijn ook gebeurt. Het implementeren van deze strategieën geeft je echter een voordeel ten opzichte van de massa, die handelt op basis van emoties. Met deze adviezen kun je van de financiële crypto winter jouw beste seizoen maken.